Vaհe H Apelian
 |
| Courtesy Wikipedia |
Yeghishe Charents was born on March 13, 1897. Wikipedia introduces him as, “an Armenian poet, writer, and public activist. Charents's literary subject matter ranged from his experiences in the First World War, the Russian Revolution, and frequently Armenia and Armenians. He is recognized as "the main poet of the 20th century in Armenia.” He died on November 27, 1937.
Yeghishe Charents is also known for his hidden message in his poem titled “Testament” (Badkam - Պատգամ). The poem was written in 1933/34 time frame. By taking the second letter of each line of the poem, Charents had encoded the following message “Oh, Armenian People, Your Only Salvation Lies in Your Collective Strenght”. On the surface the poem appeared to parise Stalin.
A few years ago, Tatul Sonentz Papzian had translated the poem. I had saved it in my files. I attached it below, followed by the original I came across on the internet.
I used to regard Charents’ message as a message appealing to Armenian patriotism. It may very well be considered a message appealing to the Armenians to have a sovereign nation of their own.
TESTAMENT
Look! A new light ascends afar!
Who brought this sun to our world?
Oh
Gaze upon this golden star,
Arriving through fire,
Embracing the world, riding
Before dawn, steeds of porphyry,
Infusing light and ecstasy,
Giving to the new world and men
Lasting bliss and harmony.
And who turned on this restless light,
Armenian
Opening the gates to the crimson blaze?
Tell me, what hand set the fire
To illuminate with flame-red flare and
Spirit? Who set this diamond of a light
Glaring with such glow in a
Setting darkened with blight…?
People
By being a bearer of life’s stress,
Lowered to the depths of slavery –
Running stream of wisdom in an
Arid plain of insanity –
Your
How many years and centuries,
In your long, long history,
Clinging to the bare truth
By sheer will, you bore witness…?
Only
Is there no river cresting along the
Dark banks where our homeland was?
Clamoring against serfdom,
Ever flowing through endless time
Passing through hideous darkness,
It carried the seeds of this sunrise –
Simmering visions of distant dreams
Born on its waves for eons…
Under the burden of an existence
Salvation
Singed by sorrow and strife, still
A spirit alive, a stream aflam,
Is
Lighting a new crimson torch
And hailing the coming acclaim…
in
Bygone embers are afire now,
Nothing dampens our radiant spirit,
Our shining star soars anew
Bright as this world on fire…
Your
Accept the sun – the only one
For ages to come – and beyond…
Always rising, always aloft,
Clearing the skies of all grime,
Beckoning us towards justice
Scrubbed of all blemish and slime…
It cautions us with fiery plumes,
Signaling us to stand firm…
Ever present, ever bright.
Let it always remain in sight.
Collective
Issued in fire and dazzling light,
Steady hands should hold these scales
Cradling the spirit of our insight,
Lest it stumbles, dropped by us
Into a gaping, ghastly chasm …
A great phase from past attainment,
Stable and just as our people’s soul,
The sturdy mainstay of wisdom’s court.
Strength
--------------------- Yeghishe Charents
Translated by Tatul Sonentz
***
Նոր լույս ծագեց աշխարհին.
Ո՞վ այդ արևը բերեց:–
Ահա ոսկյա մի արև՝
ճառագումով իր հրե՝
Այգաբացի պուրպուրե
Նժույգների վրա հեգ՝
Նոր աշխարհին ու մարդուն
Հղում է լույս զվարթուն,
Նոր աշխարհին ու մարդուն
Ո՜վ բերեց լույսն այս արթուն,
Օ՜, ո՞ւմ ձեռքով վառվեց, ո՞ւմ,
Հրակարմիր, հրավարս,
Ադամանդյա լույսը այս:-
Կքած կյանքի բեռի տակ,
Խոր գերության ընդերքում,
Իմաստության մի գետակ
Հիմարության համերգում–
Քանի՜ տարի, քանի՜ դար
Վկայեցիր անհերքում…
Ափերին այն խավարտչին,
ՈՒր հայրենիքն էր մեր հին,–
Չկա՞ր արդյոք գետ մի հորդ,
Որ գերության անհաղորդ՝
Լուրթ՝ հոսելով դարից-դար՝
Մթության մեջ այն համառ
Այս այգաբացն էր կրում,
Հո՜ւր այգաբացն այս հեռու՝
Հնուց պահած իր ջրում
Օ՜, ըղձակա’ն այս հեռուն…
Կքած կյանքի բեռի տակ՝
Ոգի՜, անկոր, հո՜ւր գետակ…
Ահա վառվում է մեր նոր
Հաղթանակի լույսը բորբ.
Լվանում է նա հիմա
Վառվող ոգին մեր անմահ,
Չքնաղ արև’ն այդ արի,
Վառված հրով աշխարհի…
Չկա՜ ուրիշ արև է’լ.
Նա‘ է միայն, որ դարեր
Անմար՝ պիտի արևէ’…
Լույսով վառված սակայն այդ՝
Նժարներից հիմա մենք
Հիմարությամբ չթափենք
Իմաստությունն այն արար.–
Մեր անցյալի խորամիտ
Է’ջն այն արդար ու ռամիկ՝
Մեծահանճար ու վարար…
1933.V. 9
No comments:
Post a Comment